پرسش های متن درس هفدهم:

1) نوشته ی زیر ساده است یا پر تکلّف؟ چرا؟

« در پیشاور تقریباً همه فارسی می دانند، منتها از فروتنی این را اعتراف نمی کنند. اگر از کسی بپرسی که فارسی می داند یا نه، به زبان فارسی فصیح جواب می دهد که با کمال تأسف زبان فارسی را نمی داند و از خنده ی ناگهانی ات در شگفت می شود. من متوجّه شدم که پاکستانی ها بر خلاف ما، این طو ناگهانی نمی خندند آن ها آهسته لبخند می زنند.»

ساده است زیرا : زبان آن صمیمی و نزدیک به زبان گفتار است. جملات آن کوتاه، ساده و روان اند. کلمات و عبارت های دشوار و پر تکلّف در آن ها دیده نمی شود. عبارات و کلمات زاید و به اصطلاح « حشو» در آن دیده نمی شود. مقصود نویسنده به خوبی فهمیده می شود.

2) یک نوشته ی ساده چه ویژگی هایی باید داشته باشد؟

زبان نوشته صمیمی و نزدیک به زبان گفتار باشد. جملات آن کوتاه، ساده و روان باشند. کلمات و عبارت های دشوار و پر تکلّف در آن دیده نشود. عبارت ها و کامات زاید و به اصطلاح « حشو» درآن دیده نشود. مقصود نویسنده ی آن به خوبی فهمیده شود.

3) نوشته ی زیر ساده است یا پر تکلّف؟ چرا؟

« من برای اظهار این سرّ، اصول مشبع اندیشده بودم و آن را اصول و فروع و اطراف و زوایا نهاده و میمنه و میسره و قلب و جناح آن را به حقوق صحبت و ممالحت و سوابق اتّحاد و مخالصت بیاراسته و مقدّمات عهود و سوالف مواثیق را طلیعه ی آن کرده و حرمت هجرت و وسیلت غربت مایه و ساقه گردانیده و بسیجیده ی آن شده که بر این تعبیه در صحرای مباسطت آیم  و حجاب مخافت از پیکر مراد بردارم و به یمن ناصیت و بر کت معونت تو مظفّر و منصور گردم.»

 پر تکلف است زیرا : استفاده از کلمات دشوار در این نوشته سبب شده است که مقصود نویسنده به راحتی دریافت نشود.

4) نوشته ی پر تکلّف زیر را به زبان ساده بنویسد.

 « من برای اظهار این سرّ، اصول مشبع اندیشده بودم و آن را اصول و فروع و اطراف و زوایا نهاده و میمنه و میسره و قلب و جناح آن را به حقوق صحبت و ممالحت و سوابق اتّحاد و مخالصت بیاراسته و مقدّمات عهود و سوالف مواثیق را طلیعه ی آن کرده و حرمت هجرت و وسیلت غربت مایه و ساقه گردانیده و بسیجیده ی آن شده که بر این تعبیه در صحرای مباسطت آیم  و حجاب مخافت از پیکر مراد بردارم و به یمن ناصیت و بر کت معونت تو مظفّر و منصور گردم.»

برای جلب همکاری، با تو طرح دوستی ریختم به این امید که با هم صمیمی شویم و به یاری تو به هدف های خود برسم.

5) برای ساده نویسی چه نکاتی را باید رعایت کنیم؟

1)سعی کنیم همان گونه که سخن می گوییم، بنویسیم. 2) اگر می خواهید مطلبی را نقل کنید که از دیگری شنیده اید، ابتدا آن را خوب بفهمید و هضم کنید؛آن وقت فهمیده های خود را به زبان خودمانی بنویسید.3) سعی کنید از جملات بلند استفاده نکنید. 4) از تکلّف کلامی و شاخ و برگ دادن بی مورد به مطالب و عبارت های فضل فروشانه پرهیز کنیم. 5) از کاربرد واژگان و عبارت های زاید و بی نقش، تکیه کلام ها، تکرار فعل ها و اسم ها، صفت ها، کلمه های مترادف و جمله های معترضه و تو در تو پرهیز کنید. 6) از کلّی گویی و ابهام دوری کنید. 7) در نوشته های علمی بهتر است از آرایه های ادبی استفاده نکنید. 8) از واژگان و ساخت های دستوری کهن استفاده نکنید.

6) زبان نگارش چه موقع روح و تحرّک بیشری می یابد؟

زبان نگارش چون به زبان گفتار نزدیک می شود، روح و تحرّک بیشتری می یابد.

7) چه موقع در سخن ما صداقت و صمیمیت احساس می شود؟ چرا؟

هر گاه مقاصد خود را به زبان خودمانی بیان کنیم، در سخن ما صداقت و صمیمیت احساس می شود؛ زیرا زبان هر چه ساده تر و بی تکلّف تر باشد، صمیمی تر جلوه می کند.

8) چرا نباید از جملات بلند استفاده کنیم؟

زیرا هر چه جملات کوتاه تر باشند، مفهوم را بهتر می رسانند.

9) چرا باید از بکار بردن عبارت های متکلّفانه و فضل فروشانه پرهیز کنیم؟

زیرا این عبارت های متکلّفانه و فضل فروشانه نوشته را دیریاب می سازند.

10) چرا در نوشته های علمی بهتر است از آرایه های ادبی استفاده نکنیم؟

زیرا شیوایی کلام را از بین می برد و مقصود نویسنده  در انبوهی از تصاویر خیالی گم می شود.